Bir eurobond kupon dönemleri arasında el değiştirdiğinde alıcı ve satıcı farklı vergi yükümlülükleriyle karşılaşır. Satıcı tahsil ettiği birikmiş faizi beyan eder; alıcı ödediği tutarı maliyet olarak kullanır.
Resmi Kaynak
Bu makale GİB Şubat 2026 Rehberi (Yayın No: 584) ve GVK Madde 75, 78 esas alınarak hazırlanmıştır. Kıst getiri konusunda kapsamlı bir GİB özelgesi henüz bulunmamaktadır; bu nedenle bazı hususlar yoruma açıktır.
⚠️ Özelge Beklenen Konu
Kıst getirinin vergisel niteliği GVK'da açıkça düzenlenmemiştir. GİB'in bu konuya özel rehber veya özelgesi henüz kamuoyuyla paylaşılmamıştır. Aşağıdaki açıklamalar GVK'nın genel ilkeleri ve mesleki yorumlara dayanmaktadır. Önemli miktarda işlem söz konusuysa mali müşavir görüşü alınması önerilir.
Eurobondlar genellikle yılda iki kez kupon öder. Bu ödeme tarihleri arasındaki bir günde tahvil alınıp satılırsa, son kupon tarihinden itibaren işlemiş olan faiz "birikmiş faiz" (accrued interest / kıst getiri) olarak adlandırılır ve alım-satım fiyatına eklenir.
Zaman Çizelgesi
Kupon 1
Ödendi
Satış Günü
Birikmiş faiz ödenir
Kupon 2
Alıcı tam kuponu alır
Birikmiş Faiz Hesabı (Basit Formül)
* Eurobondlarda gün sayımı genellikle 30/360 veya Actual/360 bazındadır. Kesin tutar tahvil izahnamesinden doğrulanmalıdır.
Satıcının tahsil ettiği birikmiş faiz, fiilen bir kupon ödemesi olmasa da menkul sermaye iradı (MSİ) niteliğinde değerlendirilir (GVK Md. 75). Bu tutar aynı yılın diğer kupon gelirleriyle toplanarak beyan sınırıyla karşılaştırılır.
Satıcı Kuralları
Satıcı Senaryosu — Haziran 2025'te Satış
| Birikmiş faiz (USD) | 8.000 USD |
| TCMB kuru (satış günü) | 38,00 ₺ |
| Birikmiş faiz TL | 304.000 ₺ |
| Yıl içinde başka kupon geliri | 50.000 ₺ |
| Toplam MSİ | 354.000 ₺ |
| Beyan Sınırı (2025) | 330.000 ₺ → Aşıldı |
| Ödenecek Vergi (tahmini) | Hesaplanmalı |
Alıcının satın alırken ödediği birikmiş faiz, bir sonraki kupon gelirinden veya ilerideki bir satıştan doğacak değer artış kazancından düşülebilir. Bu sayede alıcı yalnızca kendi tutma süresine karşılık gelen faiz için vergi öder.
Seçenek A — Sonraki Kupondan Düşme
Bir sonraki kupon ödemesinde alıcı tam kuponu alır, ancak ödemiş olduğu birikmiş faizi brüt gelirden düşerek net kazancı hesaplar.
Brüt kupon: 50 USD × 38 ₺ = 1.900 ₺
Birikmiş faiz maliyeti: 25 USD × 38 ₺ = 950 ₺
Net MSİ: 950 ₺
Seçenek B — Satış Maliyetine Ekleme
Alıcı tahvili daha sonra satarsa, ödediği birikmiş faiz alım maliyetine eklenerek DAK matrahını düşürür.
Alım fiyatı: 980 USD
Birikmiş faiz ödendi: +25 USD
Toplam maliyet: 1.005 USD
💡 Alıcı İçin Temel Kural
Ödenen birikmiş faiz bir kez kullanılabilir — ya kupon gelirinden düşülür ya da satış maliyetine eklenir. Aynı tutar her ikisi için kullanılamaz.
Kaynak: GVK Md. 78 — maliyet bedeli ilkesi
| Konu | Satıcı | Alıcı |
|---|---|---|
| Birikmiş faizin niteliği | MSİ (kupon geliri) | Maliyet unsuru |
| Vergi etkisi | Beyan sınırına dahil edilir | Gelirden veya kazançtan indirilir |
| Stopaj (Hazine eurobondu) | %0 | — |
| Beyan sınırı (2025) | 330.000 ₺ (diğer MSİ ile) | Kendi sonraki kupon/satışında etkili |
| Kur | Tahsilat günü TCMB | Ödeme günü TCMB |
Hazine eurobondu: 10.000 USD nominal, %5 kupon (yılda 2 kez = 250 USD/kupon). Son kupondan 4 ay (120 gün) geçmiş. TCMB kuru: 38 ₺/USD.
Birikmiş Faiz Hesabı
| Nominal | 10.000 USD |
| Yarı yıllık kupon | 250 USD |
| Geçen gün (180 üz.) | 120 / 180 = %67 |
| Birikmiş faiz | 250 × (120/180) ≈ 167 USD |
| TL karşılığı (38 ₺) | 167 × 38 = 6.346 ₺ |
Satıcı — 2025 Yılı Etkisi
| Birikmiş faiz TL | 6.346 ₺ |
| Diğer MSİ (varsayım) | 60.000 ₺ |
| Toplam MSİ | 66.346 ₺ |
| Beyan gerekir mi? | Hayır (< 330.000 ₺) |
Alıcı — Sonraki Kupon (60 gün sonra)
| Brüt kupon alındı | 250 USD × 38 = 9.500 ₺ |
| Birikmiş faiz ödendi | −6.346 ₺ |
| Net MSİ | 3.154 ₺ |
| Beyan gerekir mi? | Toplam MSİ'ye eklenir |
Birikmiş faiz (kıst getiri) nedir?
Bir eurobond kupon ödeme tarihleri arasında el değiştirdiğinde, bir önceki kupon tarihinden itibaren işlemiş olan faize 'birikmiş faiz' veya 'kıst getiri' denir. Alıcı, tahvilin temiz fiyatına ek olarak bu tutarı da satıcıya öder. Böylece bir sonraki kuponu tam olarak alacak olan alıcı, aslında yalnızca kendi tutma süresine karşılık gelen faizi elde etmiş olur.
Örnek
Yıllık %5 kupon, 1.000 USD nominal. Son kupondan 6 ay geçmiş: birikmiş faiz = 25 USD. Alıcı satıcıya temiz fiyat + 25 USD öder. Bir sonraki kupon tarihinde alıcı 50 USD kuponun tamamını alır; ancak net kazancı 25 USD'dir.
Kaynak: GİB Yayın No: 584, s.13; GVK Md. 75
Satıcı birikmiş faizi nasıl beyan eder?
Satıcının alıcıdan tahsil ettiği birikmiş faiz, fiilen bir kupon ödemesi olmasa da menkul sermaye iradı (MSİ) niteliğindedir. Satıcı bu tutarı, aynı yılın diğer kupon gelirleriyle toplayarak 330.000 ₺ beyan sınırıyla karşılaştırır. Sınır aşılırsa tamamı Mart ayında beyan edilir.
Örnek
Satıcı Haziran 2025'te eurobond sattı. Birikmiş faiz 8.000 USD × 38 ₺ = 304.000 ₺. Yıl içinde başka 50.000 ₺ kupon geliri de var. Toplam 354.000 ₺ > 330.000 ₺ → beyan zorunlu.
Kaynak: GVK Md. 75; GİB Yayın No: 584, s.13
Alıcı ödediği birikmiş faizi nasıl kullanır?
Alıcının satın alırken ödediği birikmiş faiz, vergi hesaplamalarında maliyet unsuru olarak kullanılabilir. Bir sonraki kupon ödemesinden düşülebileceği gibi, satış gerçekleşirse alım maliyetine eklenerek alım-satım kazancını da azaltabilir. Bu sayede alıcı yalnızca kendi tutma süresine isabet eden faiz üzerinden vergi ödemiş olur.
Örnek
Alıcı 25 USD birikmiş faiz ödeyerek aldı; 6 ay sonra 50 USD kuponun tamamını aldı. Vergiye tabi net kupon geliri: 50 − 25 = 25 USD × TCMB kuru.
Kaynak: GİB Yayın No: 584, s.13; GVK Md. 78
EurobondPro hesap makinesi kıst getiriyi hesaplıyor mu?
Platformumuzun mevcut motoru tam kupon dönemlerini esas almaktadır. Kıst getiri (pro-rata / accrued interest) hesaplama özelliği geliştirme aşamasındadır. Bu özellik eklendiğinde her iki taraf için de otomatik hesaplama yapılabilecektir.
Örnek
Şu anda: tam kupon dönemleri üzerinden hesaplama. Yakında: kupon dönemleri arasında alım-satım için satıcı MSİ + alıcı maliyet düşümü otomatik hesabı.
Kaynak: EurobondPro platform notu
Bu Makalede Geçen Terimler
EurobondKuponBirikmiş FaizNominalVadeMenkul Sermaye İradıDeğer Artış KazancıMatrahBeyannameTCMB KuruStopajİskontoKupon verginizi otomatik hesaplayın
Kıst getiri hesabı geliştirme aşamasındadır. Tam kupon dönemleri için hemen hesaplayın.
Hesap Makinesine Git →